Wiadomości ogólne

Podbiał występuje w strefie klimatu umiarkowanego w Europie, Azji, Ameryce oraz w Afryce Północnej. Szczególnie chętnie rośnie przy drogach, na polach, w miejscach wilgotnych, na groblach, w lasach na pogorzeliskach. Należy do najwcześniej zakwitających wiosną roślin (kwitnie już od marca do maja). Po przekwitnięciu kwiatów na łodydze pędu pozostaje puch, co upodabnia go do mniszka. Liście pojawiają się w momencie, gdy przekwitają kwiaty. Występuje również pod nazwami: podbiał zwyczajny, kaczyniec, końskie kopyto, boże liczko, ośla stopa, korzeniec, kniat, białodrzew, grzybień.

Działanie lecznicze

SUROWCE LECZNICZE: liście i kwiaty podbiału.

WŁAŚCIWOŚCI LECZNICZE: wykrztuśne, rozkurczowe.

Właściwości lecznicze podbiału przy przeziębieniach są od dawna znane i cenione. Dlatego liście podbiału stosuje się go przy anginach, zapaleniach błon śluzowych jamy ustnej oraz w zapale­niach krtani. Osłaniają one błony śluzowe, zmniejszają tym samym ich podrażnienie w przeziębieniach. Łagodzą także uporczywy kaszel. Związku zawarte w podbiale powodują również zwiększoną produkcję wydzieliny śluzu w drogach oddechowych i pobu­dzają ruchy rzęsek nabłonka oddechowego, co ułatwia oczyszczanie się i dezynfekcję dróg oddechowych. Ponadto związki czynne z liści podbiału działają rozkurczowo na mięśnie gładkie oskrzeli i ułatwiają przepływ powietrza w drogach oddechowych. Warto pamiętać, że związki zawarte w kwiatach podbiału mają silniejsze działanie rozkur­czowe na oskrzela niż liście.

Przepisy stosowania

ODWAR Z LIŚCI. Przygotowujemy go w następujący sposób: 1 łyżkę suszonych liści zalewamy szklanką wody, a następnie gotujemy przez ok. 3 minuty. Całość należy odstawić na ok. 15 minut i przecedzić. Odwar pijemy 2-3 razy dziennie, między posiłkami.

ODWAR Z KWIATÓW. Przygotowujemy go podobnie jak odwar z liści: 1 łyżkę suszonych kwiatów zalewamy szklanką wody, a następnie gotujemy przez ok. 3 minuty. Całość należy odstawić na ok. 15 minut i przecedzić. Odwar z kwiatów ma pozytywne działanie na drogi oddechowe. Może być także używany do kąpieli i obmywań u ludzi z cerą łatwo przetłuszczającą się.

SOK Z LIŚCI I KWIATÓW. Sok z liści i kwiatów uzyskujemy przy pomocy sokowirówki. Sok można zakonserwować i przechowywać dłużej dodając alkoholu w równej objętości. Sok pijemy po 20-30 kropli na kieliszek wody 3-4 razy dziennie po jedzeniu. Stosujemy w chrypkach, anginach, zapaleniach oskrzeli, nieżytach górnych dróg oddechowych.

Podbiał można łączyć z innymi ziołami o właściwościach wykrztuśnych, np. dziewanną, macierzanką i sosną, co przynosi wzmocnienie działania.

Liście podbiału wchodzą w skład mieszanek przygotowywanych przez przemysł zielarski o nazwach PEKTOSAN, NEOPEKTOSAN, a wyciąg w skład wielu syropów.

Zbiór i konserwacja

Liście zbieramy wiosną w dni pogodne. Nie zbieramy ich, jeśli pojawiała się na nich ?rdza". Należy zbierać je bez ogonków. Do suszenia rozkładamy pojedynczo w ocienionych miejscach. Suszenie powinno przebiega w temperaturze do 50°C. Przechowujemy w szczelnie naczyniach zamkniętych lub w woreczkach płóciennych w miejscach suchych i zacienionych.

Kwiaty zbieramy zaraz po zakwitnięciu. Ścinać należy same koszyczki kwiatowe. Do suszenia rozkładamy pojedynczo w ocienionych miejscach. Suszenie powinno przebiega w temperaturze do 50°C. Suszone kwiaty przechowujemy w naczyniach szczelnie zamkniętych lub w woreczkach płóciennych w miejscach suchych, zacienionych.

Substancje lecznicze

W liściach podbiału znaleźć możemy garbniki, olejek eteryczny, związki śluzowe, flawonoidy, kwasy polifenolowe, substancje gorzkie oraz sole mineralne (zwłaszcza cynk). Z kolei w kwiatach jest obecnych więcej olejku eterycznego i flawonoidów, mniej jest za to substancji gorzkich, a także związków śluzowych.

Czym jest autyzm?

Autyzm to wczesnodziecięce zaburzenie rozwoju, które dotyczy wielu dziedzin funkcjonowania: rozwoju języka, uwagi, kontaktu z innymi ludźmi, sposobu spostrzegania otaczającego świata, ruchów dziecka. Diagnozowane jest zazwyczaj między 1 a 2 rokiem życia.

[[OPENX]]

Według statystyk zaburzenie to dotyka od 2 do 5 dzieci na 1000, przy czym czterokrotnie częściej dotyka ono chłopców niż dziewczynki.

Dotychczas nie znaleziono jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, co jest przyczyną powstawania tego zaburzenia. Autyzm najprawdopodobniej jest spowodowany więcej niż tylko jednym czynnikiem. Istnieje teoria, że decydują czynniki biologiczne: głosi ona, że autyzm jest spowodowany uszkodzeniem układu nerwowego w jego wczesnej fazie kształtowania się (neuroinfekcja, zatrucie metalami ciężkimi) lub dysfunkcjami owego układu. Przeciwnicy tej teorii wskazują na wpływ czynników środowiskowych. Według nich przyczyną pojawienia się autystycznych objawów u dzieci jest otoczenie, a zwłaszcza nieumiejętne postępowanie rodziców wobec potomka. Wreszcie cześć badaczy łączy działanie obu czynników - biologicznych i psychologicznych w procesie powstawania autyzmu.

Co charakteryzuje osoby autystyczne?

U osób oby dotkniętych autyzmem występują trzy grupy objawów:

W zależności od stopnia zaburzenia, u danego dziecka powyższe objawy mogą w pojawić się w większym lub mniejszym nasileniu, mogą występować także różne ich kombinacje. Dzieci z autyzmem mogą się całkowicie różnie zachowywać: jedno, z mniejszym stopniem autyzmu, może okazywać tylko niewielkie opóźnienie mowy i większe problemy w kontaktach ze środowiskiem, inne może mieć przeciętnie lub ponadprzeciętnie rozwiniętą mowę, lecz mieć kłopoty z wyobraźnią lub ze współuczestniczeniem w zabawach z rówieśnikami, jeszcze inne, z większym stopniem autyzmu, może potrzebować pomocy w codziennych i najprostszych sprawach, jak np. przejście przez ulicę lub zrobienie zakupów.

Wiadomości ogólne

Porzeczka czarna występuje w całej Europie. W Polsce występuje w stanie naturalnym w całym kraju, ponadto jest popularnym krzewem hodowanym w ogrodach. Można ją spotkać w wilgotnych lasach liściastych i nad brzegami rzek. Należy jednak pamiętać, że roślina ta jest pod ochroną, a więc zbiór surowca z krzewów dziko rosnących jest zabroniony. Kwitnie od kwietnia do czerwca. Występuje także pod nazwami: smrodzina, smrodzinki, smrodyńki, smrodynia.

Działanie lecznicze

SUROWCE LECZNICZE: liście i owoce.

WŁAŚCIWOŚCI LECZNICZE: moczopędne, przeciwzapalne.

Czarna porzeczka dzięki związkom czynnym zawartym w liściach, działa moczopędnie zwiększając w ten sposób wydalanie szkodliwych produktów przemiany materii (przede wszystkim kwasu moczowego). Liście  czarnej porzeczki mogą być stosowane w lecze­niu obrzęków pochodzenia sercowego i nerkowego. Dzięki zawartości garbników są one stosowane jako lek przeciwzapalny, przeciwbiegunkowy i ściągający. Garbniki te mają własności hamowania rozwoju bakterii w przewodzie pokarmowym.

Liście można też używać do płukania i przemywania skóry i błon śluzowych w przypadku zakażeń jamy ustnej i gardła, angin, a także oparzeń, wysypek, uszkodzeń naskórka.

Nie wszystkim wiadomo, że owoce czarnej porzeczki należą do najbogatszych pod względem zawartości witaminy C roślin. Dlatego są one dobrym i tanim źródłem aktywnej biologicznie witaminy C. Działają one również przeciwbiegunko­wo, moczopędnie oraz napotnie. Warto o nich pamiętać przy przeziębie­niach, w przypadkach krwawień z przewodu pokarmo­wego i dziąseł.

Przepisy stosowania

ODWAR Z LIŚCI. Przygotowujemy go w następujący sposób: 1 łyżkę suszonych liści zalewamy 1 szklanką wody i gotujemy przez 3-5 minut. Następnie odstawiamy całość na ok. 10-15 minut. Po przecedzeniu pijemy w 2-3 porcjach w ciągu dnia w zakażeniach pęcherza moczowego, nieżytach żołądka i jelit. Odwar można również używać do płukania gardła (np. przy przeziębieniach). Odwar ten może być używany do kąpieli kosmetycz­nych i leczniczych w przypadkach wysypek skórnych.

ODWAR Z LIŚCI i KORY WIERZBY. Odwar ten jest doskonały przy przeziębieniach. Jego przygotowanie rozpoczynamy od zmieszania liści porzeczki z korą wierzby (każdego składnika bierzemy po 1 łyżce). Zalewamy całość szklanką wody i następnie gotujemy przez ok. 10 minut. Po przecedzeniu pijemy 2-3 razy dziennie.

HERBATA ZIOŁOWA. Sporządzenie witaminowej herbatę ziołowej polega na zmieszaniu ze sobą w równych ilościach liści porzeczki, liści borówki brusznicy oraz owoce dzikiej róży. Parzymy 1-2 łyżki tej mieszanki na szklankę wrzątku.

NAPÓJ WITAMINOWY. Napój witaminowy z owoców uzyskujemy poprzez zalanie 1-2 łyżki suszonych owoców szklanką wrzątku. Taki napój pijemy 2-3 razy dziennie.

INNE. Owoce czarnej porzeczki są surowcem na konfitury, soki i dżemy bogate w witaminy.

Zbiór i konserwacja

Liście czarnej porzeczki powinno się zbierać w okresie kwitnienia. Zrywać należy nie więcej niż 1/3 liści krzewu. Suszenie powinno być prowadzone w miejscach ocienionych i przewiewnych. Przygotowane do suszenia liście powinny być rozłożone cienką warstwą. Suszone liście przechowujemy w szczelnie zamkniętych pudełkach. Z kolei owoce należy zbierać dojrzałe i suszyć w suszarniach w podwyższonej temperaturze.

Substancje lecznicze

Liście czarnej porzeczki zawierają garbniki, flawonoidy, olejek eteryczny oraz sole mineralne (m.in. związki boru i magnezu).

Owoce są bogate w cukry, kwasy organiczne, witaminy C, P, A, pektyny, antocyjany, a ponadto zawierają sole potasu i żelaza.