Wiadomości ogólne

Babka lancetowata rośnie na terenie całej Europy oraz w niektórych rejonach Azji. W Polsce roślinę tę można łatwo znaleźć na suchych łąkach, pastwiskach i trawnikach w całym kraju.. Występuje także pod nazwami: babka wąskolistna, żywiec, języczki polne.

Działanie lecznicze

SUROWCE LECZNICZE: liście, a także nasiona.

WŁAŚCIWOŚCI LECZNICZE: wspomagające gojenie ran, żołądkowe, wykrztuśne, przeciwzapalne, osłaniające, przeciwbakteryjne, przeciwbiegunkowe.

Liście babki używa się od wieków przy okazji leczenia ran i oparzeń, zwłaszcza tych trudniej gojących się (przy ich ropieniu, czyrakach). Sok z liści babki znosi ból i obrzęk. Okazuje się jednak, że babka posiada również inne właściwości. Można zalecić picie naparów i odwarów z liści babki w przypadku biegunek oraz stanów zapalnych przewodu pokarmowego. Dzięki działaniu obecnych w babce substancji następuje rozkurcz mięśni gładkich jelit oraz następuje zwiększenie wydzielania soków żołądkowych, przez co trawienie jest ułatwione. Warto wiedzieć, że śluzy z liści babki działają osłaniająco na przewód pokarmowy i chronią błonę śluzową przed samostrawieniem. Właściwość ta jest szczególnie cenna w chorobie wrzodowej, w której występuje nadmierna produkcja kwasu solnego w żołądku.

Działanie babki znosić można suchy, uporczywy kaszel. Zawarte w babce związki czynne zwiększaj ilość wytwarzanego w oskrzelach śluzu i rozrzedzają go, co ułatwia oczyszczanie się dróg oddechowych.

Babka posiada również działanie przeciwzapalne. Wyciągi z tej rośliny mogą korzystnie wpływać w przypadku leczenia stanów zapalnych spojówek (a także powiek). Podobne działanie mają także napary z nasion babki.

Te przeciwzapalne właściwości liści babki możemy wykorzystywać również w stanach zapalnych oraz świądzie sromu.

Przepisy stosowania

NAPAR Z LIŚCI BABKI. Przygotowujemy go umieszczając w odpowiednim naczyniu od pół do 1 łyżki suszonych liści babki i zalewając je szklanką wrzątku. Całość odstawiamy na około 10 minut. Pijemy 2-4 razy dziennie w biegunkach i nieżytach przewodu pokarmowego. Można je stosować również do płukania gardła i ust w przeziębieniach. Stosujemy również przy przemywaniach, okładach i irygacjach.

ODWARY Z LIŚCI BABKI. W naczyniu umieszczamy od pół do 1 łyżki suszonych liści i zalewamy je szklanką wrzątku. Całość gotujemy przez około 3 minuty. Uzyskany odwar stosujemy doustnie 2-4 razy dziennie w przypadkach biegunek i nieżytów przewodu pokarmo­wego, a także do płukania ust i gardła w przeziębieniach.

Zarówno odwar jak i napar możemy używać w leczeniu zapaleń spojówek, jednak rozcieńczamy go wówczas przynajmniej dwukrotnie.

SOK. Uzyskujemy go poprzez zmiażdżenie świeżych liści babki. Tego typu sok wcieramy w miejsca użądlone przez owady, np. komary, osy, pszczoły, trzmiele. Działa on przeciwbólowo, oraz znosi obrzęk.

MIESZANKI. W mieszankach stosowanych w kuracjach wzmacniających warto łączyć liście babki z liśćmi pokrzywy i mniszka lekarskiego. W mieszankach poprawiających trawienie łączymy babkę z piołunem oraz bobrkiem trójlistkowym. W przeziębieniach stosujemy mieszanki w których oprócz babki powinien znaleźć się podbiał, tymianek, anyż oraz kwiat pierwiosnka lekarskiego. W chorobie wrzodowej żołądka robimy mieszankę z żywokostem i prawoślazem.

ODWAR Z NASION. Przygotowujemy go w następujący sposób. Do 1 łyżki nasion, którą umieszczamy w odpowiednim naczyniu, wlewamy wrzątek i całość gotujemy przez około 5 minut. Tego typu odwar stosujemy do okładów i przemywań oczu w zapaleniach spojówek i powiek.

Substancje lecznicze

W babce lancetowej najważniejsze substancje lecznicze to: glikozyd aukubina, garbniki, flawonoidy, śluzy, sole mineralne (wśród nich krzemionka i związki cynku) oraz witaminy (głównie witamina C).

Zbiór i konserwacja

Zbioru liści babki dokonujemy głównie w czasie kwitnienia, a więc w lipcu i sierpniu. Suszenie przeprowadzamy w miejscach przewiewnych i ocienionych, w temperaturze do 50°C. Do suszenia powinniśmy rozłożyć je cienką warstwą (pogniecione czy ułożone w zbyt grube warstwy liście brunatnieją i w rezultacie tracą swoje właściwości).

BABKA ZWYCZAJNA (Plantago maior)

Warto pamiętać również o popularnej babce zwyczajnej. Także ona może być stosowana w leczeniu. Roślina ta, która ma charakterystyczne okrągłe liście, zawiera związki o podobnym składzie, jak babka lancetowata, niemniej są one w innych proporcjach.

Działanie lecznicze

Posiada ona znaczniej mniej garbników, za to więcej śluzów i pektyn. Dlatego stosuje się ją głównie do leczenia chorób przewodu pokarmowego (np. przewlekłe nieżyty, bezkwaśność soku żołądkowego, choroba wrzodowa oraz uszkodzenia błony śluzowej żołądka czy jelit przez toksyny bakteryjne, spożyte trucizny).

Babka zwyczajkna ma mniejsze właściwości wykrztuśne niż babka lancetowata, natomiast na skórę działa podobnie jak ona. Warto przygotowywać z niej napary i odwary (1 łyżka suszonych liści i 1 szklanka wrzątku).