Choć kojarzy się z kośćmi, jest ciężką chorobą całego organizmu. Przyczyną może być niedobór witaminy D3 lub uwarunkowany genetycznie defekt wchłaniania fosforanów w nerkach.

Krzywica jest chorobą polegającą na nieprawidłowej mineralizacji tkanki kostnej spowodowaną niedoborem wapnia i fosforanów w okresie wzrostu u dzieci. U ludzi dorosłych odpowiednikiem krzywicy jest osteomalacja. Ze względu na przyczynę krzywice dzielimy na:
- krzywice niedoborowe, których istota polega na niedoborze wapnia w wyniku niedostatecznej podaży wapnia w diecie lub nieprawidłowościami w profilaktycznym podawaniu witaminy D3, co upośledza prawidłowe wchłanianie wapnia z przewodu pokarmowego;
- krzywice oporne na leczenie witaminą D3, związane z wrodzoną lub nabytą opornością na działanie witaminy D3.

Przyczyny choroby

Krzywice niedoborowe najczęściej spowodowane są niedoborem witaminy D3, nadmiarem fosforanów w diecie i podawaniem leków przeciwdrgawkowych. Zdrowe niemowlęta karmione piersią, przebywające w dobrych warunkach domowych są zwykle zabezpieczone przed krzywicą. Niedobory witaminy D3 mogą występować w przypadkach dzieci karmionych sztucznie, o ciemnej karnacji, zamieszkujących w warunkach znacznego zanieczyszczenia powietrza, o niskiej ekspozycji na światło oraz w chorobach wątroby i leczenia lekami przeciwdrgawkowymi.

Objawy

Krzywica jest chorobą ogólnoustrojową, w której obrazie klinicznym występują zarówno objawy kostne, jak i ogólne. Do objawów ogólnych zalicza się wiotkość mięśni (tzw. żabi brzuch), upośledzenie rozwoju ruchowego, nasiloną potliwość potylicy, zaburzenia prawidłowego wyrzynania się zębów, zwiększoną zapadalność na infekcje układu oddechowego. Do objawów kostnych należą: rozmiękanie kości czaszki, guzy kości czołowych czaszki, opóźnione zarastanie ciemienia, zgrubienia nadgarstków, zniekształcenia miednicy, klatki piersiowej oraz koślawość albo szpotawość kończyn.

Krzywica może być dziedziczna

Krzywice witamino-D-oporne, a wśród nich rodzinna krzywica hipofosfatemiczna, to obecnie najczęściej rozpoznawany typ krzywicy. Istotą choroby jest genetycznie uwarunkowany defekt wchłaniania fosforanów w nerkach. W obrazie klinicznym charakterystycznym objawem jest niski wzrost, zmiany krzywicze w kościach oraz brak odpowiedzi na leczenie witaminą D.

Leczenie

Leczenie krzywicy z niedoboru witaminy D3 polega na podawaniu doustnych preparatów witaminy D, u starszych dzieci wprowadzanie pokarmów zawierających witaminę D oraz zwiększenie ekspozycji na promieniowanie UV. W profilaktyce krzywicy podawanie witaminy D u dzieci karmionych piersią należy rozpocząć bezpośrednio po urodzeniu (jeśli matka nie przyjmowała jej w ciąży) lub w 3-cim tygodniu życia ( jeśli ją przyjmowała). Profilaktyczne podawanie preparatów witaminy D należy kontynuować do 18-24 miesiąca życia.